» Сембердә болгар милли-мәдәни мохтарияте эшли башлады — Азатлык радиосыТатарские новости Ульяновской области

    Сембердә болгар милли-мәдәни мохтарияте эшли башлады — Азатлык радиосы


    Ноябрь 12th, 2012

    Сембер шәһәренең болгар милли-мәдәни мохтарияте Татарстан ярдәменә өметләнә. Сембер өлкәсенең татар милли-мәдәни мохтарияте вәкилләре болгарчылардан куркып калган. Бу хакта болгар автономиясе рәисе Хәмзә Ямбаев белдерде. «Алтын Урда» хәрәкәте координаторы Илфак Шиһапов бу автономия төзелүне татарны бүлгәләүдә яңа адым буларак бәяләде.

    наил алан
    12.11.2012
    Русия юстиция министрлыгының Сембер (Ульяновски) өлкәсендәге бүлеге моннан 10 көн элек шәһәрнең «Болгар милли-мәдәни мохтарияте»н теркәде. «Бернинди кыенлыклар да булмады, ничек документларны тапшырдык, шулай теркәлдек тә», дип белдерде әлеге автономия рәисе Хәмзә Ямбаев. Теркәлгәнгә кадәр мохтариятне оештыру җыелышына, аның сүзләренчә, йөзләп кеше килгән. Халык 12 кешедән торган идарә һәм бу яңа оешманың рәисе итеп Ямбаевны сайлап куйган.

    Ямбаев автономияне Сембер шәһәрендә моннан 15 еллап элек үк барлыкка килгән «Болгар яңарышы» («Булгарское возрождение») оешмасының яңа, югарырак баскычы буларак бәяли. Азатлык радиосына аңлату эшләрен даими алып барганга, сафларының елдан-ел арта баруын да белдерде ул. «Хәзер безгә Сембер өлкәсендә яшәүче чуашлар да кушыла, алар да «татар» шикелле үк «чуаш» сүзенең дә кушамат кына булуын аңлый башлады», ди Ямбаев. Аның сүзләренчә, мохтарият алга таба да болгарчылык хәрәкәтен киңрәк җәелдерергә тели, әмма моның өчен оешманың нинди дә булса мәгълүмат чарасын әлегә булдырырга җыенмыйлар.

    Чуашлар да «чуаш» сүзенең кушамат кына булуын аңлый башлады

    Ямбаев автономия төзелгәч тә башка татар оешмаларының үзләреннән көнләшеп, хәтта шөлләп карауларын да белдерде. «Безнең Сембердә билгеле, күп эшләр башкаручы татар милли-мәдәни мохтарияте бар. Ул тарих, мәдәният, туган телне яклый. Бездә хәзер ике автономия булды – татарларныкы һәм болгарларныкы. Татар автономиясендәге җитәкчеләрнең кайберләре безгә шөлләп карый, үзләренең дәрәҗәләренә, эшләренә куркыныч килер дип көтәләр. Көнләшү дә бар. Без бик озын – тулысынча кабул итмәү, аңларга теләмәү һәм хәзер инде исә тануга кадәр юл үттек», ди Ямбаев.

    Нинди генә милли-мәдәни мохтарият булмасын, ул билгеле бер милләтнең мәнфәгатьләрен кайгырта. Телне саклап калу, мәдәниятне үстерү, тарихны һәм гореф-гадәтләрне яшь буынга иңдерү эшләре алып бара. Русиянең кайсы төбәгендә генә теркәлмәсен һәр мохтариятнең таянган халкы, һәрвакыт ярдәм кулы сузып торган республикасы йә дәүләте бар. Мисал өчен, Татарстандагы әрмән милли-мәдәни мохтарияте Әрмәнстан белән тыгыз хезмәттәшлектә, уртак тел табып эшли.

    Сембердәге болгар милли-мәдәни мохтариятенең терәге һәм таянычы кем булыр? Азатлык радиосы бу сорауны Ямбаевка юллады.

    «Әгәр сезнең бу фикерегезне дәвам итсәк, без Болгарстанга, Софиягә таянырга тиешбез. Әмма без – татарлар бер нәсел бит. Безнең милли таяныч бар, ул – Казан, Татарстан. Безнең эшебез мәгърифәт һәм үз тарихыбыз турында белем тарату. Татарстанда дәүләт дәрәҗәсендә дә, җәмәгатьчелектә дә «Болгар яңарышын»да, автономияне дә һәм болгар темасын да кире какмыйлар, безгә булышып торалар, чараларыбызда да катнашалар. Мисал өчен, моннан берничә ел элек Сембердә Кол Галигә һәйкәл куйдык. Бу һәйкәлне куйганда безгә Татарстаннан хөкүмәт ягыннан да, зыялылар да төрле яклап бик зур ярдәм иттеләр», ди Ямбаев.

    «Болгарчылар – татарга каршы эшләүчеләр»

    Җәмәгать эшлеклесе, «Алтын Урда» хәрәкәте координаторы Илфак Шиһапов Сембердә болгар автономиясенең тиз генә теркәлүен Мәскәүнең татарны таркату адымы буларак бәяләде.

    Илфак Шиһапов

    ​​»Татарлар Русиядә руслардан кала сан ягыннан икенче урында тора һәм төрле яклап, шул исәптән сәяси яктан да, көчле халык. Үзәктәге кайбер даирәләрнең татар халкын көчсезләндерергә тырышуы бу. Әле тагын башка адымнар да булачак.

    Җанисәп алдыннан да татарларны мишәрләргә, типтәрләргә һәм башкаларга бүлгәләделәр. Үзебезнең милләт кешеләренең татарга шулай каршы эшләве аяныч хәл. Татар арасында сатлыклар һәрвакыт булган, бар һәм булачак», диде Шиһапов.

    Шиһапов үзенең Сембер болгарчылары һәм шулай ук Оренбурда болгарчылык идеясе белән янып-көючы алты-җиде кеше белән аралашкалап торуын белдерде. Ул яклардагы татар халкының 99 процентының үзләренең татар икәнлекләрен аңлауларын, бу ялгыш юлга кереп китмәячәкләрен дә әйтте. Аның фикеренчә, болгар автономиясен булдыру бөтен яктан килеп караганда да зур ахмаклык булып тора.

    «Бу – зур ахмаклык. Тарихи яктан да, сәяси яктан да, миллилек ягыннан да бу кешеләр турыдан-туры татар халкына каршы эшләүчеләр. Бу милләтне таркатуның бер юлы булып тора. Мин моны трагедия дип санамыйм. Һәрбер җәмгыятьтә, һәрбер халыкта кечкенә генә бер өлеш акылларыннан язганнар һәрвакыт була. Тарихи яктан карасак та бу әйбернең бернинди нигезе юк. Тарих белән җитдирәк кызыксынган һәр кешегә билгеле, бүген татарларның XIV гасырдан ук үзләрен татар дип һәм телләренең татар теле булуын белдергән меңнәрчә документ бар. Бу әйберләрне эзлекле итеп киң күләмдә халыкка җиткермәвебез – ул тарихчыларның һәм журналистларның гаебе. Бу хәл заманында бер тапкыр булды инде. 1944 елгы карар нигезендә куштырнаклар эчендә әйткәндә «олы тарихчылар»ыбыз гомерләре буе шушы болгарчылык теориясенә эшләде. Бүген исә буш һәм дөрес булмаган теория өстендә утыруларын үзләре дә аңлый”, диде Илфак Шиһапов.

    comments powered by HyperComments
    Другие публикации

    В Ульяновской области сокращается количество детей-сирот

    Дорожно-коммунальные службы Ульяновска готовы ликвидировать последствия непогоды

    В селе Астрадамовка Сурского района Ульяновской области начался пуск природного газа в жилые дома

    В проекте бюджета на 2019 год более 15 миллионов рублей будет выделено на реконструкцию Ульяновского театра юного зрителя

    Ульяновский «Красный маршрут» признан одним из самых узнаваемых брендовых маршрутов России

    Глава Ульяновска Сергей Панчин провёл встречу с молодыми матерями

    В Ульяновске состоится Открытый городской турнир по греко-римской борьбе

    В Ульяновске разработан план ликвидации последствий Бутырского оползня 2017 года

    В День матери магазины и торговые центры предоставят ульяновским мамам скидки

    Более 2500 ульяновских школьников стали участниками муниципального этапа Всероссийской олимпиады школьников

    В Ульяновске ужесточат контроль за работой управляющих компаний

    Учителя родного языка ульяновских школ № 55 и 69 стали лучшими в регионе

    Ульяновцам предлагают обсудить проект областной программы противодействия коррупции на 2019-2021 годы

    В новом учебном году свыше тысячи человек обучаются в ульяновских вузах и ссузах на ИТ-специальностях

    В Ульяновской области представят совместный выставочный проект Ленинского мемориала и Государственного мемориального музея обороны и блокады Ленинграда

    Глава Ульяновска Сергей Панчин потребовал от дорожных служб усилить борьбу с наледью

    В администрации обсудили инициативу создания отдела здравоохранения по городу Ульяновску

    Пешеходный переход на улице Кирова перенесли досрочно

    В Ульяновской области определили лучших учителей родного языка

    Поселок Сурское Ульяновской области примет участие во всероссийском конкурсе малых городов и исторических поселений

    На развитие здравоохранения Ульяновской области в 2018 году будет дополнительно направлено более 70 миллионов рублей

    Дружинники Заволжского района выявили порядка 1800 правонарушений

    Новая новостьУльяновская область запустит совместные культурные проекты с Московской областью

    В Ульяновске отметят День рождения симбирского Деда Мороза

    Глава Ульяновска Сергей Панчин поздравил приёмные семьи города

    Ульяновцев предупреждают об опасности выхода на лёд

    В Ульяновске растёт количество дворников

    В Ульяновской области пройдет пресс-конференция, посвященная правовым вопросам

    Ульяновская область будет сотрудничать с ПАО «Ростелеком» в реализации проекта «Умный город»

    В учреждениях культуры Ульяновской области пройдёт порядка 500 мероприятий, приуроченных ко Дню матери

    Ульяновские приставы совместно с налоговыми органами провели рейд по взысканию налоговых платежей

    В Ульяновске проходит декада «Материнская слава»

    В селе Карлинское состоится акция «Поезд здоровья»

    Объявлена аккредитация на участие в публичных слушаниях

    В рамках приоритетного проекта «Формирование современной городской среды» в 2018 году в Ульяновске благоустроили 17 дворовых территорий

    В Ульяновске реконструируют стадион «Волга»

    Сергей Панчин поручил дорожным службам перейти на усиленный режим работы

    Жители Ульяновской области напишут аграрный диктант на 18 площадках

    Жителей Ульяновской области приглашают на ярмарки вакансий и учебных рабочих мест

    Администрация Ульяновска сняла с маршрутов 16 старых автобусов

    В Ульяновской области «М-центр» при Симбирской епархии объединил более 200 молодых людей

    В Заволжском районе Ульяновска на три дня отключат один из светофоров

    Сергей Морозов держит на контроле реализацию в Ульяновской области девяти федеральных направлений национального проекта «Экология»

    Ульяновские дорожники устраняют последствия первого снегопада

    Ульяновская область и Япония будут сотрудничать в сфере развития промышленных производств

    Сергей Морозов держит на контроле реализацию в Ульяновской области девяти федеральных направлениях национального проекта «Экология»

    Делегация Ульяновской области примет участие в финале VI Национального чемпионата по профессиональному мастерству среди людей с ограниченными возможностями здоровья «Абилимпикс»

    В Ульяновской области определили победителей регионального этапа всероссийского конкурса «Российская организация высокой социальной эффективности»

    В 2019 году в Ульяновской области состоится совместный фестиваль всероссийских хорового и духового обществ

    Камерами наблюдения за салоном оснастят весь общественный транспорт Ульяновска

    comments powered by HyperComments