» Резедә Хәйруллина:Татар теленең киләчәк язмышы өметлеме? — «Өмет» газетасы, №14(1160)Татарские новости Ульяновской области

    Резедә Хәйруллина:Татар теленең киләчәк язмышы өметлеме? — «Өмет» газетасы, №14(1160)



    Туган тел! 
    Синдә -шатлык җиңеллеге, 
    Кайгылар авырлыгы. 
    Ата-бабам батырлыгы, 
    Аналар сабырлыгы. (3. Насыйбуллин) 

    Тел — халыкның, милләтнең иң беренче, иң әһәмиятле билгесе. Тел бетсә, ул телнең иясе булган халык та,милләт тә югала. Туган телеңне кадерләп саклау,үстерү,аның матурлыгы,сафлыгы өчен көрәшү — һәр кешенең изге бурычы. Ә ни өчен кешеләр шундый матур, бай, ягымлы татар телләре булып торып та,русча сөйләшергә тырышалар соң әле? Телебез төрле сәбәпләр аркасында шактый нык бозыла, күпмедер дәрәҗәдә табигыйлыгын югалта. Бүгенге көндә татар авылларындагы мәктәпләр ябыла.Минемчә, татар мәктәпләрен ябу-татар телен бетерү ул. Шулай ук,хәзер бик сирәге татар телен саклап калырга тырыша. Нигә соң? Балаларның, яшьләрнең туган телгә салкын каравына,битарафлыгына, телебезнең бүгенге хәлгә төшуендә ата-аналарның,бигрәк тә аналарның гаебе зур дияр идем.Тормышта кеше нинди генә югарылыкларга күтәрелмәсен,ул нигездә бала-чакта,гаиләдә алган тәрбияне,гадәтләрне, күнекмәләрне ташламый диярлек. Риза Фәхретдиннең шундый сүзләре бар: “Бала-чакта алган тәрбияне соңыннан бөтен дөнья халкы да үзгәртә алмас.” Ата-ананың бурычы — баланы ашатып-эчертеп,киендереп олы юлга чыгарып җибәрү генә түгел.Алар аңа яхшы тәрбия бирергә дә бурычлы.Минемчә, бала күңелендә туган телгә карата булган мәхәббәтне әни кеше уятырга тиеш. Бала ана теле белән бишек җыры аша таныша башлый. Хәзер әниләр балаларына нинди телдә, нинди бишек җырлары җырлыйлар икән соң? Әниләр(район,шәһәр җирендә аеруча) балаларының телен “мама”, “папа” сүзе белән ачтырталар. Имеш, урыс теленә өйрәнә торсын. Теле “мама”, ”папа” дип ачылган балада татар теленә карата мәхәббәт, хөрмәт булырмы икән? Хәтта чит илдә яшәүче милләттәшләребез дә туган телне безгә караганда да хөрмәт итә төшәләр. Туган телләрендә сөләшүләре, татар булулары белән горурланалар, ә бездә татар булып торып, төрле конференцияләрдә татарларга урыс телендә доклад укыйлар. Болай барса Г.Исхакый искәрткән “инкыйразга” да күп калмый. Бүгенге көндә тел һәм милләт сагында торучы төп көчләрнең берсе булып татар теле укытучылары тора. Кеше тормышында аның бөтен гомере буена аерылгысыз төшенчәләр, кешеләр, әйберләр була. Мин шуларның берсе дип аның туган телен саныйм. Ул кешенең дөньяга килгән минутыннан алып соңгы сулышына кадәр янәшә.Баланың беренче әйткән сүзе дә туган телендә булырга тиеш, ә безнең туган телебез-татар теле. 1992 нче елның 8 июлендә Татарстан Югары Советы “Татарстан Республикасы халыклары телләре турында” Татарстан Республикасы законын кабул итте. Бу закон буенча татар теле рус теле белән бертигез кабул ителергә тиеш була. Ләкин чынлап та шулаймы икән соң бу? Нишләп бердәм дәүләт имтихан заданияләре ике экземплярда түгел, бары тик урыс телендә генә? 2011 нче елда Ульян өлкәсендә татар теле һәм әдәбият укытучыларының I өлкә съезды узды. Шушы съезд барышында татар теленең язмышы, милләт язмышы турында төрле фикер алышулар үтте.Бу чарадан соң мин шундый нәтиҗәгә килдем: татар теле хәзерге заманада бик авыр хәлдә тора, аны ничек тә булса үстерергә, күтәрергә кирәк. Татар телебез милләтебезнең төп күрсәткече булып тора. Татар теле яшәсә, милләтебез дә яшәр. Безнең матур татар телебез үзенең гореф-гадәтләре, әсәрләре белән хөрмәт ителә башлар,үсәр,татар милләтебез тагын да күбәер дип ошанып калам. 

    Ульяновск дәүләт педагогия университетындагы милли бүлекнең 1 нче курс студенткасы Резеда Хәйрүллина.

    Свалку около села Луговое ликвидируют в течение полутора суток.

    За прошлую неделю в Ульяновской области проведено свыше трех тысяч проверок соблюдения правил благоустройства

    В Ульяновской области в одном из первых регионов России начнёт работать Центр компетенций в сфере сельскохозяйственной кооперации и поддержки фермеров

    В День торговли ульяновцев приглашают на ярмарку мёда

    Памятный «верстовой столб» в честь поэта Дениса Давыдова установили в Ульяновской области

    Близ границы не строй светлицы

    В Ульяновской области введут дополнительные меры поддержки ветеранов Великой Отечественной войны

    Санитарно-защитные зоны объектов капитального строительства

    Эксперты рассказали, как проходит утверждение кадастровой стоимости недвижимости в России

    В Ульяновске отметили Международный день бокса

    Более 26 тысяч ульяновцев и гостей города стали участниками проекта «Летний Венец»

    Ульяновск принимает молодежный Российско-Китайский бизнес-инкубатор

    Ульяновцев приглашают отметить День рождения парка «Винновская роща»

    В рамках национального проекта «Образование» в Ульяновске строят новые школы и детские сады

    Всероссийская перепись населения пройдёт в Ульяновской области в октябре 2020 года

    В рамках года изобретательства и технологических инноваций в Ульяновске организуют тематические мероприятия

    Почти 14 тысяч детей Ульяновской области получили подарки в рамках акции «Помоги собраться в школу»

    95% жителей Ульяновской области с ограниченными возможностями здоровья обеспечены техническими средствами реабилитации

    На базе Ульяновского государственного технического университета началось строительство физкультурно-оздоровительного комплекса с бассейном

    В Ульяновской области 37 бизнес-проектов поддержат благодаря дополнительным средствам из регионального бюджета

    В Ульяновском областном клиническом онкологическом диспансере планируется построить новый корпус

    Администрация Ульяновска обратилась в природоохранную прокуратуру с просьбой проверить работу частного предприятия в селе Луговое

    Ульяновцам напоминают о необходимости профилактики заболеваний

    Около трех тысяч человек посетили XVI межрегиональный Давыдовский фестиваль, посвящённый 235-летию со дня рождения поэта

    Для жителей Ульяновской области пройдёт сельскохозяйственная ярмарка

    Ульяновцев приглашают к участию в областном агитпоезде ЖКХ

    Ульяновские судебные приставы и воспитанники подшефного детского дома «Причал надежды» приняли участие в фестивале

    В Ульяновске прошел турнир по быстрым шахматам

    Ульяновские общественники проверяют готовность школ к новому учебному году

    Панчин потребовал обеспечить высокое качество благоустроительных работ

    Постановление администрации города Ульяновска № 1464 от 18.07.2019

    Депутат Абитов поздравил поэта Рифката Хисмята

    Начальнику управления дорожного хозяйства Ульяновска объявлен выговор

    В Ульяновской области продолжается работа по оздоровлению государственных финансов

    Материалы проекта решения Ульяновской Городской Думы «О внесении изменений в решение Ульяновской Городской Думы от 27.06.2007 № 83 «Об утверждении Генерального плана города Ульяновска»

    Команда школьников Ульяновской области заняла призовые места по итогам второй смены в лагере ПФО «Гвардеец-2»

    В Ульяновской области будет обновлен состав Общественной наблюдательной комиссии

    В Ленинском районе Ульяновска восстановлена подача электроэнергии

    В Ульяновске идут работы по восстановлению электроэнергии в северной части города

    Ульяновцев приглашают на зарядку с инструктором и тренировки по латиноамериканским танцам

    В Ульяновской области стартовали съёмки телесериала «Пять минут тишины»

    В Ульяновске завершился Кубок города по гонкам на лыжероллерах

    В связи с велогонкой в Ульяновске будет ограничено движение автотранспорта

    В Ульяновске отметят День военно-морского флота

    В ульяновских оздоровительных лагерях стартовала третья смена

    В Ульяновске 93 % учреждений культуры готовы к новому отопительному сезону

    В Ульяновске в связи с ремонтными работами изменится схема движения трамвайных маршрутов № 4 и 22

    Оплата более 30 штрафов ГИБДД не помогла должнику скрыть автомобиль от судебных приставов

    В Засвияжском районе Ульяновска восстановлена подача электроэнергии

    В Ульяновской области 20 социально ориентированных некоммерческих организации стали победителями конкурса субсидий

    comments powered by HyperComments